Is ballet goed voor kinderen?

Is ballet goed voor kinderen? Het korte antwoord

Is ballet goed voor kinderen? Voor de meeste kinderen wel. Ballet is bewegen op muziek, met veel aandacht voor hoe je staat, loopt en springt. Je kind leert zijn lijf bewust gebruiken, op de maat bewegen en samen met anderen een dans uitvoeren.

Tegelijk lees je online soms grote beloftes: ballet zou kinderen slimmer, zelfverzekerder of fitter maken dan andere sporten. Daar is geen goed bewijs voor. Hieronder lees je wat wel klopt, en waar je op kunt letten.

Let op: de onderzoeken die we noemen gaan over dans in het algemeen, niet specifiek over ballet.

Ballet is gezond bewegen

De Gezondheidsraad adviseert kinderen vanaf 4 jaar om elke dag minstens een uur matig intensief te bewegen en drie keer per week spieren en botten te versterken. Dansen telt daarbij mee als matig intensieve inspanning, en springen, zoals de sprongetjes in ballet, telt als botversterkend.

Een systematische review van 17 studies bij kinderen en jongeren concludeert dat dans een haalbaar alternatief is voor andere vormen van bewegen, met in een deel van de studies gunstige uitkomsten voor fitheid, motoriek en welzijn. De onderzoekers waarschuwen wel dat geen van de studies sterk was opgezet. Meer daarover lees je in Helpt dansen bij balans en coördinatie?

Werkt ballet aan een goede houding?

Houding is waar ballet het meest bekend om staat. In een balletles leer je rechtop staan, je voeten en armen in vaste posities zetten en bewegingen beheerst uitvoeren. Vaak gebeurt dat aan de barre: de stang waar je je aan vasthoudt bij de oefeningen.

Of ballet de houding van kinderen ook buiten de les blijvend verbetert, is voor zover wij weten niet goed onderzocht bij jonge kinderen. Wat je wel kunt zeggen: je kind oefent in de les bewust met houding en leert voelen hoe het staat.

Dat past bij wat onderzoek naar dans in het algemeen laat zien. Een review van 24 dansprogramma's vond de meest consistente verbetering in lichaamsbeleving: hoe je je lichaam waarneemt en ervaart. Voor zelfvertrouwen waren de uitkomsten tegenstrijdig, en de onderzoekers noemen het bewijs zwak.

Is ballet een zware sport?

Dat hangt af van het niveau. Wie ballet als beroep wil gaan doen, traint veel uren per week en vraagt veel van zijn lichaam. Een recreatieve les voor jonge kinderen is iets heel anders.

Een les van een uur per week, met basisposities, eenvoudige sprongen en draaien op muziek, is voor de meeste kinderen goed te doen. Het is inspannend genoeg om mee te tellen als beweging, maar het draait om leren en plezier, niet om topprestaties.

Twijfel je of het bij je kind past? Dat merk je het snelst door het te proberen. Veel dansdocenten bieden een proefles aan, en je kunt altijd vragen hoe een les eruitziet en wat er van kinderen verwacht wordt.

Let wel op druk. Volgens het Nederlands Jeugdinstituut (NJi) ervaren veel jongeren regelmatig prestatiedruk, en stoppen kinderen soms met een hobby omdat hun wens om plezier te maken botst met de wens van een begeleider om op hoger niveau te presteren. Kies voor jonge kinderen dus een les waar plezier voorop staat.

Ballet is ook kunst

Ballet is niet alleen sport, het is ook een kunstvorm. Kinderen maken kennis met muziek, met verhalen die je met je lijf vertelt, en met optreden voor publiek.

Volgens onderzoekers van de OECD is dat de belangrijkste reden voor kunstonderwijs: wat zij 'artistieke denkgewoonten' noemen, zoals vakmanschap, nauwkeurig waarnemen, verbeelden, doorzetten, expressie en samenwerken. Dat is hun conclusie uit een groot overzicht, geen gemeten effect. Maar het laat zien dat dans waarde heeft op zichzelf.

Dezelfde onderzoekers vonden overigens geen bewijs dat danseducatie schoolprestaties of lezen verbetert. Ballet maakt je kind dus niet slimmer, en dat hoeft ook niet. Waarom kunst toch ertoe doet, lees je in Waarom kunst ertoe doet.

Plezier eerst

Mensen die aan kunst doen, noemen plezier als belangrijkste reden, gevolgd door ontspanning. Dat blijkt uit de Monitor Amateurkunst. Gezellig samen zijn en iets leren vinden ruim twee op de drie ook belangrijk. Dat onderzoek ging over iedereen vanaf 6 jaar, niet alleen over kinderen.

Wil je kind op een dag stoppen? Het NJi raadt aan eerst rustig te luisteren, gevoelens serieus te nemen en met de docent te praten. Meer tips lees je in Plezier eerst: zo blijft je kind dansen.

Waar let je op bij een balletles voor je kind?

Niet elke les is hetzelfde. Een paar vragen die je jezelf kunt stellen:

• Staat plezier voorop? Bij jonge kinderen hoort ballet een feestje te zijn, geen examen.
• Past de groep bij de leeftijd? Een les voor 6-jarigen ziet er anders uit dan een les voor tieners.
• Is er ruimte voor eigen inbreng? Volgens de OECD-onderzoekers hangt het van de manier van lesgeven af of een kunstvak creativiteit stimuleert of juist afremt. Een les waarin kinderen ook zelf mogen bewegen of improviseren, geeft daar meer ruimte voor.
• Kun je eerst proberen? Een proefles laat snel zien of je kind zich er thuis voelt.

Ballet of jazz, of allebei?

Klassiek ballet is vooral gericht op techniek en houding, jazzdance is vrijer en leert je improviseren. In Zoetermeer combineert Helga die twee in één les voor kinderen van 6 tot 8 jaar: de combiles klassiek ballet en jazzdance bij CKC.

Twijfel je over de keuze, lees dan Ballet of jazz: wat past bij je kind? Is je kind nog jonger, kijk dan bij Vanaf welke leeftijd kan je kind op ballet?